Chùa Yên Nội đứng giữa thôn Yên Nội, xưa thuộc xã Đồng Quang, nay nằm trong xã Hưng Đạo. Tên chữ của chùa là Báo Ân tự; chùa liền kề đình làng, mặt quay về phía tây nam, được Bộ Văn hóa công nhận về kiến trúc nghệ thuật từ năm 1990.
Nhà quanh chùa mang nhịp sống làng yên ả, nhưng có những quy định riêng mà người mua cần hiểu rõ.
Thôn Yên Nội và ngôi chùa
Yên Nội là một làng cổ, trước Cách mạng tháng Tám thuộc tổng Hoàng Xá, phủ Quốc Oai, tỉnh Sơn Tây. Từ Hà Đông xuôi quốc lộ 21B về phía Quốc Oai, tới khoảng cây số 16 là gặp làng. Chùa và đình nằm giữa làng, nhà dân bao quanh.
Kiến trúc và di vật trong chùa
Chùa bố cục kiểu chữ đinh, gồm tam quan, sân, tiền đường và thượng điện, phía sau là vườn chùa, nhà tổ, vườn tháp. Hai đầu tiền đường có 21 tấm bia từ cuối thế kỷ 18 tới thế kỷ 19. Hệ tượng Phật bài trí năm lớp, nhiều pho mang phong cách thế kỷ 18.
Chùa đang được tu bổ
Năm 2021, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch có văn bản thỏa thuận dự án tu bổ, tôn tạo chùa, lưu ý giữ tối đa các cấu kiện gỗ cổ. Việc tu bổ một di tích kéo dài nhiều giai đoạn, ngõ quanh đó có thể có xe chở vật liệu ra vào trong thời gian thi công.
Vùng bảo vệ quanh di tích
Mỗi di tích đã được xếp hạng đều có ranh khu bảo vệ. Căn nào lọt vào đó sẽ bị hạn chế làm mới, nâng tầng, đổi mặt tiền. Đề nghị cán bộ xã Hưng Đạo cho xem bản đồ để biết căn nhà định mua ở trong hay ngoài ranh.
Câu hỏi nên đặt ra
- căn nhà cách cổng chùa bao xa;
- ngõ có phải lối người đi lễ hay không;
- được xây tối đa mấy tầng;
- sửa mặt tiền cần xin phép những đâu;
- giấy có ghi chú hạn chế nào không.
Ngày rằm và mùng một
Ngày rằm, mùng một, người làng lên chùa thắp hương, ngõ quanh chùa đông hơn ngày thường. Tiếng chuông sáng sớm, chiều tối là một phần đời sống ở đây. Người thích không gian tĩnh, gần gũi tâm linh sẽ thấy hợp.
Ngõ và chỗ đỗ xe
Ngõ làng Yên Nội phần nhiều hẹp, ô tô khó vào sâu. Đo khúc hẹp nhất từ đường chính vào tới cửa, hỏi bãi đỗ xe gần nhất. Nhà gần trục đường lớn tiện đi lại hơn nhưng ồn hơn nhà trong lõi làng.
Kết cấu và tình trạng nhà
Xem dầm, cột, mái, tường ẩm chân, vết nứt ở góc cửa. Nhà cơi nới nhiều đợt hay có chỗ nối yếu giữa phần cũ và mới. Mời thợ xem trực tiếp để ước chi phí sửa trước khi chốt mua.
Giấy tờ và hiện trạng
Đọc kỹ giấy chứng nhận, đo thực tế đối chiếu sơ đồ thửa. Phần cơi nới chưa ghi nhận cần thỏa thuận rõ trách nhiệm. Giấy mang tên xã Đồng Quang cũ vẫn có hiệu lực sau sáp nhập, không cần đổi ngay.
Ranh với đất của chùa
Nhà sát tường chùa cần xác định ranh với đất cơ sở tôn giáo. Đất chùa không chuyển nhượng được. Nếu có phần lấn ranh, làm rõ trước với ban quản lý di tích và xã để tránh tranh chấp về sau.
Điện nước trong khu làng
Hỏi nước máy đã tới ngõ chưa, rãnh thoát chảy về đâu. Xem công tơ, bảng điện từng tầng. Khu làng cũ có hệ thống rãnh nhỏ, mưa lớn dễ tràn, nên kiểm tra cao độ nền so với mặt ngõ.
Hàng xóm lâu năm
Nhiều gia đình Yên Nội giữ nếp nhà thờ họ, con cháu ở xa vẫn về dự giỗ chạp. Những ngày đó ngõ đông hơn, nhưng cũng là dịp để người mới làm quen với các dòng họ trong làng.
Đa phần người Yên Nội sống ở làng qua nhiều đời, ai cũng biết mặt nhau. Hiếu hỷ, lễ chùa, hội đình đều đông đủ cả xóm. Gia đình mới tới nên chịu khó chào hỏi, dự sinh hoạt chung để sớm thân quen.
Thủ tục mua bán
Đất đứng tên hộ phải có đủ chữ ký người có quyền. Sau tờ cọc là hợp đồng công chứng, kế tiếp nghĩa vụ thuế của hai phía, rồi thủ tục biến động. Mọi khoản trả qua tài khoản.
Đình làng ngay bên cạnh
Chùa Yên Nội đứng sát ngôi đình của làng, nên hai công trình tạo thành một quần thể sinh hoạt văn hóa chung. Vào dịp hội làng, khu vực này của xã Hưng Đạo là nơi tập trung đông người nhất thôn, với các nghi lễ tế thần và hoạt động vui chơi.
Nhà nhìn ra sân chùa
Căn nhà có cửa sổ hướng ra sân chùa có khung cảnh cây cổ thụ, mái ngói cong rất yên bình. Đổi lại, vào ngày lễ sẽ có tiếng tụng kinh, tiếng trống chuông. Ghé thôn Yên Nội của xã Hưng Đạo vào ngày lễ để tự đánh giá.
Tìm nhà gần chùa Yên Nội xã Hưng Đạo
Nhà quanh chùa Yên Nội của xã Hưng Đạo được gom ở Phòng Giao Dịch Bất Động Sản Hưng Đạo, và chuyên trang nhà ở giúp đặt cạnh các làng khác.
Khi đã khoanh được mấy căn ưng ý qua Phòng Giao Dịch Bất Động Sản Hưng Đạo, hãy chọn một ngày rằm ghé thôn Yên Nội để biết khu nhà đông vui tới mức nào.